Bài viết mới nhất
Chủ Nhật, 19 tháng 7, 2015
Tổ quốc bây giờ là chế độ! Là những “áo nâu non”, là những “mái trường tươi roi rói”, là “một vùng trời đất trong tay”, nói tóm lại là xã hội chủ nghĩa, là Việt Nam Dân chủ Cộng hòa. Cái tên Việt Nam Dân chủ Cộng hòa bao lần thành ra một câu thơ vang dội trong thơ Tố Hữu.
Tổ quốc bây giờ cũng lại là miền Nam. Miền Nam năm nao là tiếng khóc, tiếng thét, nhưng bây giờ là tiếng mõ, tiếng súng náo động trong thơ anh.
Càng về sau, hai chữ Tổ quốc trong thơ Tố Hữu càng nặng thêm bao tình nghĩa khác. Đó là những năm đầu của Đảng sơ sinh, đó là Phạm Hồng Thái, Nguyễn Phi Khanh, là Nguyễn Trãi, Nguyễn Du, là “tiếng của cho ông thuở trước”, là cái Việt Nam bốn nghìn năm cũ đọng lại trong cái mười tuổi (nay là mười tám tuổi) của Việt Nam Dân chủ Cộng hòa.
Hãy biết quý nhà thơ cộng sản đã viết nên câu: “Bốn nghìn năm ta lại là tá”… rung động trong lòng ta một tình yêu dân tộc rất là sâu thẳm.
Hãy biết quý nhà thơ cộng sản đã làm cho ta yêu nước rất là cụ thể: yêu đất nước, yêu từng lá cây ngọn cỏ như thịt xương của Tổ quốc, nhũng bóng cò, nhũng sông lạch, những sóng biển, những bóng dừa… tất cả những cái gì đã làm nên Việt Nam ta.
Tôi xin nhường lòi cho các nhà phân tích. Nhung có một điều chúng ta cần thấy rõ là nhờ gắn chặt cùng với Đảng, nhà thơ đã ngày mỗi trưởng thành. Lý tưởng trong anh ngày mỗi có nội dung phong phú hơn, mà cũng có tầm bao quát hơn:
Tổ quốc bây giờ cũng lại là miền Nam. Miền Nam năm nao là tiếng khóc, tiếng thét, nhưng bây giờ là tiếng mõ, tiếng súng náo động trong thơ anh.
Càng về sau, hai chữ Tổ quốc trong thơ Tố Hữu càng nặng thêm bao tình nghĩa khác. Đó là những năm đầu của Đảng sơ sinh, đó là Phạm Hồng Thái, Nguyễn Phi Khanh, là Nguyễn Trãi, Nguyễn Du, là “tiếng của cho ông thuở trước”, là cái Việt Nam bốn nghìn năm cũ đọng lại trong cái mười tuổi (nay là mười tám tuổi) của Việt Nam Dân chủ Cộng hòa.
Hãy biết quý nhà thơ cộng sản đã viết nên câu: “Bốn nghìn năm ta lại là tá”… rung động trong lòng ta một tình yêu dân tộc rất là sâu thẳm.
Hãy biết quý nhà thơ cộng sản đã làm cho ta yêu nước rất là cụ thể: yêu đất nước, yêu từng lá cây ngọn cỏ như thịt xương của Tổ quốc, nhũng bóng cò, nhũng sông lạch, những sóng biển, những bóng dừa… tất cả những cái gì đã làm nên Việt Nam ta.
Tôi xin nhường lòi cho các nhà phân tích. Nhung có một điều chúng ta cần thấy rõ là nhờ gắn chặt cùng với Đảng, nhà thơ đã ngày mỗi trưởng thành. Lý tưởng trong anh ngày mỗi có nội dung phong phú hơn, mà cũng có tầm bao quát hơn:
Trông lại nghìn xưa, trông tới mai sau
Trông Bắc trông Nam, trông cả địa cầu…
Trông Bắc trông Nam, trông cả địa cầu…
Con người lý tưởng trong thơ Tố Hữu, thời TÙ ẤY dã biết nhìn xa, nhưng quả thực chưa có được một cái nhìn như thế.
Tố Hữu biết đến với ta trong nhũng lúc phân vân giữa hai tư tưởng, hai con đường, và cần có một cách giải quyết. Kháng chiến. Phá hoại các thành phố. Ngày mai rồi sẽ ra sao? Tố Hữu nói, ‘Tý tưởng” nói:
Tố Hữu biết đến với ta trong nhũng lúc phân vân giữa hai tư tưởng, hai con đường, và cần có một cách giải quyết. Kháng chiến. Phá hoại các thành phố. Ngày mai rồi sẽ ra sao? Tố Hữu nói, ‘Tý tưởng” nói:
Ngày mai về lại thù đô…
Ngày mai sống lại từng mô đất này ..
Ngày mai…
Ngày mai sống lại từng mô đất này ..
Ngày mai…
Câu thơ như thêm sức sống cho lòng người. Hòa bình. Rời cuộc đời kháng chiến để về Hà Nội “phồn hoa”, ta sẽ sống sao đây?
Nhà cao chẳng khuất non xanh
Phố đông càng giục chân nhanh bước đường
Ngày mai về lại thôn hương…
Phố đông càng giục chân nhanh bước đường
Ngày mai về lại thôn hương…
Bài thơ như dự đoán trước được những biến chuyển tư tưởng phức tạp của những năm về sau và đã bày cho ta cả cách giải quyết.
Đọc thêm tại:
